Mái nhà không chỉ là một phần quan trọng trong kiến trúc tổng thể của ngôi nhà, mà còn có chức năng bảo vệ không gian sống khỏi tác động của thời tiết. Lợp mái ngói là một trong những phương pháp phổ biến và được ưa chuộng, mang lại vẻ đẹp thẩm mỹ, độ bền cao và khả năng chống chịu tốt với khí hậu nhiệt đới gió mùa tại Việt Nam.

Trong bài viết này, LFORM NEVO Miền Bắc sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn chi tiết về kỹ thuật lợp mái ngói, từ việc lựa chọn loại mái, quy trình thi công đến những lưu ý quan trọng để đảm bảo một mái nhà hoàn hảo.

Các loại mái ngói phổ biến nhất trong xây dựng

Trong xây dựng nhà ở hiện nay, có ba loại mái ngói phổ biến, mỗi loại đều có những ưu nhược điểm riêng.

1. Mái ngói lợp hệ khung kèo gỗ, sắt, thép mạ kẽm là loại mái phổ biến trong các công trình xây dựng tại Việt Nam, được ưa chuộng bởi tính kinh tế và dễ thi công. Để đảm bảo chất lượng và độ bền cho mái, cần lưu ý một số điểm quan trọng về kỹ thuật.

Khoảng cách giữa 2 li tô thường nằm trong khoảng 34-36cm, độ dốc mái tối thiểu là 35 độ, và độ dốc tối ưu là 40 độ. Hai li tô trên chóp mái nên cách nhau từ 4-6cm. Trong trường hợp chiều dài mái lớn hơn 6m, có thể tăng thêm độ dốc để đảm bảo thoát nước tốt. Li tô cuối cùng nên là li tô kép để tăng khả năng chịu lực.

Đối với những công trình gần biển, nên sử dụng hệ kèo thép không gỉ để chống lại sự ăn mòn của muối biển. Cầu phong cũng cần được lắp đặt dày hơn bình thường để tránh tình trạng mái ngói bị võng ở giữa, đảm bảo khả năng chịu lực tốt. Nếu sử dụng hệ kèo gỗ, nên chọn loại gỗ có độ cứng cao, bề mặt nhẵn, độ bền cao, đã qua xử lý chống thấm nước và mối mọt để tăng tuổi thọ và tính thẩm mỹ cho mái nhà.

2. Mái ngói bê tông dán ngói là một phương pháp lợp mái hiện đại, mang lại vẻ đẹp sang trọng và độ bền cao cho công trình. Tuy nhiên, khi thi công loại mái này, cần lưu ý một số điểm quan trọng về kỹ thuật để đảm bảo hiệu quả sử dụng và tính thẩm mỹ.

Thông thường, độ dốc tối thiểu cho mái bê tông dán ngói là 30 độ, và khoảng cách giữa hai mè không được vượt quá 370mm. Điều này đảm bảo nước mưa thoát nhanh chóng, tránh ứ đọng gây thấm dột.

Tuy nhiên, mái bê tông dán ngói truyền thống có một nhược điểm là viên ngói bị bó cứng vào khối bê tông, khó co giãn khi thời tiết thay đổi và khó sửa chữa, thay thế khi cần thiết.

Để khắc phục vấn đề này, các chuyên gia khuyến nghị nên rải một lớp li tô và cầu phong lên mái bê tông trước khi tiến hành lợp ngói. Cách làm này vừa đảm bảo tính thẩm mỹ, vừa tạo khoảng hở cho ngói co giãn, dễ dàng sửa chữa hoặc thay thế khi cần thiết.
3. Mái ngói Cemboard là một giải pháp mới, sử dụng tấm Cemboard (tấm xi măng sợi cellulose) làm vật liệu lợp mái. Cemboard có nhiều ưu điểm như trọng lượng nhẹ, chống cháy, chống ẩm, cách nhiệt tốt và thi công nhanh chóng. Loại mái này đang dần trở nên phổ biến nhờ tính tiện lợi và hiệu quả kinh tế.

Kết cấu của nhà mái ngói

Kết cấu nhà mái ngói bao gồm:

• Hoành: Là các dầm chính đỡ mái mặt nằm ngang theo chiều dài nhà, vuông góc với khung nhà
• Rui là các dầm phụ trung gian, đặt dọc theo chiều dốc mái (trực giao với hoành), gối lên hệ thống hoành.
• Mè là các dầm phụ nhỏ, đặt trực giao với dui, song song với hoành, gối lên hệ dui. khoảng cách giữa các mè là nhỏ nhất, vừa đủ để lợp ngói. Hệ thống hoành – rui – mè tạo thành một mạng lưới kết cấu, phân nhỏ nhịp đỡ mái, tạo nền tảng vững chắc cho việc lợp ngói.
• Ngói đất nung: Ngói đất nung hay còn gọi là ngói nung, ngói đất sét, ngói đất sét nung,… Đây là loại vật liệu truyền thống được sử dụng rất phổ biến trong nhiều mẫu nhà ở nông thôn.
• Ngói màu: Ngói màu được sử dụng thường xuyên hiện nay. Giống như tên gọi, loại ngói này có rất nhiều màu sắc đa dạng có thể lựa chọn.

Hướng dẫn cách lợp ngói chuyên nghiệp mà đơn giản nhất

Quy trình lợp mái ngói

Bắt đầu bằng việc lợp một hàng ngói dưới cùng, sau đó lợp dần lên trên, từ trái sang phải hoặc ngược lại. Lưu ý, viên ngói đầu tiên nên cách diềm hông khoảng 3cm. Để đảm bảo hàng ngói đầu tiên thẳng và đều, bạn nên căng dây lấy đường chuẩn của diềm hông. Cứ sau khoảng 1-1.5m, hãy căng dây lại một lần nữa để kiểm tra và điều chỉnh.

Mỗi viên ngói cần được liên kết chắc chắn với thanh li tô bằng vít chuyên dụng. Tùy thuộc vào vật liệu làm li tô là thép hay gỗ mà bạn lựa chọn loại vít phù hợp. Trước khi bắn vít, nên dùng khoan mồi để tạo lỗ trên ngói, sử dụng mũi khoan 6mm hoặc dùng chính vít chuyên dụng để khoan. Để mái ngói thẳng đẹp, nên lợp thẳng hàng, đảm bảo các viên ngói trùng sóng với nhau. Li tô cuối cùng nên là li tô kép, có chiều cao gấp đôi các li tô thường để tăng khả năng chịu lực cho mái.

Kỹ thuật lắp đặt ngói nóc và ngói rìa

Ngói nóc phải được lợp từ ngoài vào trong, liên kết bằng vữa dẻo khô. Vữa được rải đều vào vị trí chân viên ngói. Khi vữa đã đủ độ cứng, dùng bay thép cắt bỏ phần vữa thừa và làm nhẵn. Khoảng cách mương nóc phải đúng tiêu chuẩn để ngói nóc phủ kín, tránh gây dột.

Tương tự, khi lắp đặt ngói rìa, cần đảm bảo vữa được áp sát vào tấm diềm trang trí bên hông. Có thể sử dụng vít chuyên dụng hoặc vữa dẻo khô để liên kết ngói rìa với li tô.

Những lưu ý khi thực hiện kỹ thuật lợp mái ngói

Để đảm bảo mái ngói của bạn luôn bền đẹp và chống thấm nước hiệu quả, cần lưu ý một số điểm quan trọng sau trong quá trình thi công:

Độ dốc mái đóng vai trò then chốt trong việc thoát nước mưa. Độ dốc tối thiểu phải lớn hơn 22 độ để tránh tình trạng ứ đọng nước, gây thấm dột, đặc biệt là trong mùa mưa bão. Đối với những công trình gần biển hoặc khu vực cao nguyên, nên thiết kế mái có độ dốc lớn hơn, khoảng 40-45 độ, và khoảng cách li tô từ 32-34cm để nước mưa thoát nhanh chóng hơn.

Khoảng cách giữa các thanh li tô cũng cần được tính toán kỹ lưỡng, đảm bảo sự đồng đều và phù hợp với loại ngói sử dụng. Các li tô phải được chia đều từ đỉnh mái xuống dưới, đảm bảo tính thẩm mỹ và khả năng chịu lực cho mái.

Trong quá trình lợp ngói, nếu vữa vô tình dính trên bề mặt ngói và khô lại, bạn có thể dùng khăn ẩm hoặc miếng xốp để lau sạch, tránh làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ của mái ngói. Khi cắt ngói, nên đảm bảo đường cắt nằm trên sóng dương của viên ngói để tạo sự kín khít, ngăn nước mưa xâm nhập.

Hệ thống thoát nước cũng là một yếu tố quan trọng không thể bỏ qua. Đường lưu thủy phải được thiết kế khoa học, đặt máng xối đúng cách, với cánh máng rộng và có gờ chống tràn nước để tránh tình trạng nước tràn vào nhà khi mưa lớn.

Bằng cách tuân thủ những lưu ý trên, bạn có thể yên tâm về chất lượng và độ bền của mái ngói, đảm bảo ngôi nhà luôn được bảo vệ an toàn trước mọi điều kiện thời tiết.

Kết luận

Lợp mái ngói là một công đoạn quan trọng, góp phần đảm bảo tính thẩm mỹ, độ bền và khả năng bảo vệ cho toàn bộ ngôi nhà. Hy vọng rằng những hướng dẫn chi tiết về kỹ thuật lợp mái ngói trong bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về quy trình, từ đó có thể lựa chọn loại ngói phù hợp, giám sát thi công và đảm bảo chất lượng công trình của mình một cách hiệu quả.

Xem thêm: Nên Dùng Bê Tông Tươi Hay Trộn Thủ Công Khi Xây Nhà Trong Năm 2024 ?

• Địa chỉ văn phòng: NV60 – KĐT Trung Văn, Quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội.
• Website: https://www.LFORM.vn
• Email: contact@lform.vn
• Facebook: Nevo Miền Bắc – Sàn phẳng không dầm 
• Điện thoại: Hotline | Zalo: 0902195355 | 0906206255